İçeriğe atla

Reçeteler

Tanıya tıklayın, detay sayfasına gidin.

30 sonuç

  • Acil Astım Atağı (≤12 yaş)
    Alevlenmede amaç bronkospazm ve hipoksemiyi hızla kontrol etmektir: sık aralıklarla SABA, gerekirse ipratropiyum; erken sistemik steroid; oksijenle SpO₂ ≥92% hedefi. Yanıta göre aralıklar seyreltilir; kötüleşen olgularda yoğun bakım değerlendirilir.
  • Akne Vulgaris (Adölesan & Genç Erişkin)
    Pilosebase ünitenin kronik inflamatuvar hastalığı. Hafif aknede topikal ajanlar; orta şiddette retinoid + benzoyl peroksit kombinasyonları ± sistemik antibiyotik; nodülokistik tipte izotretinoin. Cilt bariyeri bakımı ve güneş koruma tedavinin temelidir.
  • Akut Bakteriyel Sinüzit (Çocuk)
    ≥10 gün süren akıntı/öksürük, ağır başlangıç (≥39 °C + pürülan akıntı ≥3 gün) veya çift patern varsa ABRS olasıdır. İlk basamak yüksek doz amoksisilin; direnç riski olanlarda amoksisilin/klavulanat. Nazal SF ve analjezi desteklenir.
  • Akut Gastroenterit (Çocuk)
    Çocuklarda kusma–ishal ile seyreden, çoğu kez viral ve kendini sınırlayan tablo. Hafif–orta dehidratasyonda düşük osmolariteli ORS ile oral rehidrasyon temel yaklaşımdır. Kusmada tek doz ondansetron ORT’yi kolaylaştırabilir; emzirme ve erken beslenme sürdürülür.
  • Akut Otitis Eksterna (Çocuk/Adolesan)
    Dış kulak yolu inflamasyonu (otalji, kaşıntı, dolgunluk). İlk basamak topikal florokinolon ± steroid damla; TM perforasyonu şüphesinde ototoksik ajanlardan kaçın. 48–72 saatte klinik iyileşme beklenir; tipik tedavi süresi ~7 gündür.
  • Akut Otitis Media
    Ağrı + otoskopide efüzyon ve inflamasyon ile tanı. Antibiyotik kararı yaş/şiddet ve tek-çift taraflılığa göre; uygun hastada 48–72 saat yakın izlem (watchful waiting) bir seçenektir.
  • Akut Ürtiker (Hives)
    Ani başlayan kaşıntılı plaklar ve/veya anjiyoödemle seyreden ürtiker genellikle kendini sınırlar. İlk basamak tedavi non-sedatif ikinci kuşak antihistaminiklerdir. Şiddetli olguda kısa süreli oral steroid eklenebilir. Anafilaksi bulgularında IM adrenalin uygulanır.
  • Alerjik Konjonktivit
    Kaşıntı, kızarıklık ve sulu akıntı ile seyreden, genellikle bilateral, IgE aracılı konjonktival inflamasyondur. Tedavide alerjenden kaçınma, soğuk kompres, suni gözyaşı ve topikal antihistaminik + mast hücre stabilizatör kombinasyonları temel yaklaşımdır.
  • Alerjik Rinit
    Hapşırma, sulu rinore, kaşıntı ve tıkanıklıkla seyreden; sıklıkla konjonktivit eşlik eden tablo. İlk basamak İNKS; hafif olguda antihistaminik, destek olarak nazal serum fizyolojik. Dekonjestan spreyler kısa süreli kullanılmalıdır.
  • Alopecia Areata (Saç Dökülmesi)
    Otoimmün saç dökülmesi. ≤50% yama tutulumunda intralezyonel steroid veya yüksek potent topikal steroid; >50% olguda JAK inhibitörleri (yaş/onay koşullu) veya topikal immünoterapi değerlendirilebilir. Seçim, hasta tercihi ve yan etki profiline göre yapılır.
  • Anafilaksi
    Ani başlayan deri/mukoza bulgularına solunum veya dolaşım tutulumunun eşlik ettiği yaşamı tehdit eden aşırı duyarlılık reaksiyonu. İlk tedavi: gecikmeden adrenalin IM (anterolateral uyluk).
  • Anal Fissür
    Anal fissür tedavisinde amaç ağrı ve sfinkter spazmını azaltmaktır. İlk basamakta lif, ılık oturma banyosu ve topikal vazodilatör (nifedipin veya nitrogliserin) önerilir. 4–8 haftada yanıt alınmazsa alternatif ajanlar veya botulinum toksin/sfinkterotomi düşünülür.
  • Anjiyoödem
    Deri/mukozada lokalize ödemle seyreden akut tablo. Anafilaksi şüphesinde ilk tedavi adrenalin IM’dir. Histaminik olguda antihistaminik ± kısa steroid; bradikinin aracılı olguda C1 inhibitör/ikatibant gibi özgül tedaviler gerekir.
  • Atopik Dermatit (Egzama)
    Bariyer onarımı temel; alevlenmede topikal kortikosteroid veya kalsinörin inhibitörü kullan. Enfeksiyon şüphesinde hedefe yönelik tedavi ekle; remisyonda proaktif bakım (haftada 2 gün) nüksü azaltır.
  • Bağırsak Parazitleri (Ayaktan Yönetim)
    Bağırsak parazitlerinde tanı–tedavi, etken ve klinik tabloya göre belirlenir. Giardiyazda tek doz tinidazol veya kısa kür nitazoksanid; Cyclospora/Cystoisospora’da TMP-SMX; Strongyloides’te ivermektin; toprak kaynaklı helmintlerde (Ascaris, kancalı kurt, Trichuris) albendazol/mebendazol; Enterobius’ta tek doz + 2 haftada tekrar; tenyalar ve Hymenolepis’te prazikuantel standarttır. Rehidrasyon, beslenme ve çinko desteği eşlik etmelidir.
  • Basit Febril Nöbet
    6–60 ayda, ateşle ilişkili, kısa ve jeneralize nöbet. Nöbet sonlandıysa abortif tedavi gerekmez; ateş konfor amaçlı yönetilir, aile eğitimi verilir.
  • Bit (Pedikülozis kapitis)
    Baş biti tedavisinde ilk seçenek topikal pedikülosidlerdir (permethrin 1% veya pyrethrin+piperonil). Dirençli/yanıt yetersiz olgularda malathion 0.5%, spinosad 0.9% ya da topikal ivermektin 0.5% kullanılabilir. Refrakter olguda oral ivermektin 200 mcg/kg (1 hafta arayla 2 doz). Hane içi eşzamanlı tarama ve çevresel önlemler şarttır.
  • Bronşiolit (0–24 Ay)
    İlk alt solunum yolu enfeksiyonu, wheezing/raller, artmış solunum iş yükü. Tedavi destekleyicidir: oksijen, nazal aspirasyon ve hidrasyon. Rutin bronkodilatör, steroid veya antibiyotik önerilmez.
  • Cilt Apsesi / Selülit / Erizipel (Çocuk)
    Apsede I&D esastır; kısa antibiyotik eklenmesi nüksü azaltabilir. Non-pürülan selülitte dar spektrum beta-laktam ilk tercihtir. Pürülan odak veya MRSA riski varsa klindamisin/TMP-SMX/doksisiklin tercih edilir. 48–72 saatte yanıt beklenir; yanıtsızlıkta rejimi gözden geçir.
  • Demir Eksikliği Anemisi (Pediatrik & Adölesan)
    Demir eksikliği anemisi çocuk ve adölesanlarda en sık görülen mikrositik anemidir. Tedavi, ağızdan elementer demir (3–6 mg/kg/gün) ile 3 ay süreyle yapılır. Emilimi artırmak için C vitaminiyle alınmalı, süt/çayla verilmemelidir. Şiddetli intolerans veya emilim bozukluğunda parenteral demir tercih edilir.
  • Dermatit (Egzama) — Atopik / İrritan / Allerjik Kontakt
    Dermatit (egzama) tedavisinin temeli bariyer onarımı (emolyan + tetikleyici kaçınma) ve alevlenmede uygun potent topikal antiinflamatuvardır. Yüz/fleksural alanlarda düşük potent steroid veya kalsinörin inhibitörü tercih edilir. Kronik/tekrarlayan olguda proaktif idame, çok katmanlı bariyer (sandviç) ve seçilmiş hastada ıslak pansuman/bleach bath yararlı olabilir. Allerjik kontakt dermatitte esas tedavi alerjen kaçınmadır.
  • Diaper Dermatitis (Pişik / Bez Dermatiti)
    Bez dermatiti en sık irritan kontakt dermatittir. Konveks yüzeylerde eritem/erozyon; katlantılar genellikle korunur. Tedavide temel yaklaşım: bez değişimini artır, nazik temizlik yap, her bez değişiminde kalın bariyer uygula. Şiddetli inflamasyonda 3–5 gün düşük potent hidrokortizon eklenebilir (bariyer en son). Katlantı tutulumu + satellite lezyonlarda Candida düşün ve azol antifungal ekle.
  • Diş Çıkarma (Bebek) — Gingival Rahatsızlık
    Diş çıkarma ağrı ve huzursuzluk yapabilir. İlk basamak soğuk dişlik ve diş eti masajıdır. Gerektiğinde uygun doz parasetamol; ≥6 ay ise ibuprofen kısa süreli verilebilir. Benzokain/lidokainli jeller küçük bebeklerde önerilmez.
  • İdrar Yolu Enfeksiyonu — Alt (Basit Sistit, ≥2 yaş)
    Dizüri, sık/idrar kaçırma, suprapubik ağrı; ateş ve toksisite yok. Tanı ve tedavi öncesi mümkünse uygun örnekle idrar analizi ± kültür alın. Kabızlık/mesane-barsak disfonksiyonu sık eşlik eder.
  • İdrar Yolu Enfeksiyonu — Üst (Akut Piyelonefrit / Febril İYE)
    Ateş, kostovertebral açı hassasiyeti veya <2 yaşta febril İYE şüphesi. Mümkünse antibiyotik başlamadan idrar kültürü al; yakın izlem şart.
  • Krup (Akut Laringotrakeit)
    Viral laringotrakeit; tipik olarak havlama tarzı öksürük ve inspiratuar stridorla seyreder. Hafif olguda steroid tek başına yeterlidir; orta–ağırda nebülize epinefrin eklenir. Gözlem süresi sonrası taburculuk kararı klinik yanıta göre verilir.
  • Onikomikoz (Tırnak Mantarı)
    Tanı KOH/PAS ile doğrulanmalı. Matriks veya geniş tutulumda sistemik tedavi (terbinafin ilk tercih), sınırlı olguda topikal ajanlar (efinakonazol, siklopiroks, tavaborol) uygundur. Tedavi ve izlem uzundur; nüksleri azaltmak için ayak hijyeni ve eşlik eden tinea pedisin tedavisi şarttır.
  • Status Epileptikus
    ≥5 dk süren nöbet veya nöbetler arası bilinç açılmaması. ABC, glukoz ve hızlı benzodiazepin uygulanması esastır; 10–30 dk’da ikinci basamak antiepileptikler, >30–60 dk’da refrakter yaklaşım değerlendirilir.
  • Streptokoksik Tonsillofarenjit (GAS)
    Boğaz ağrısı, ateş, tonsiller eksüda ve hassas servikal LAP ile seyreden GAS farenjit, hızlı antijen testi veya kültürle doğrulanmalıdır. Tedavi, akut romatizmal ateşi önlemek için 10 gün süreyle beta-laktam antibiyotik ile yapılır.
  • Toplum Kökenli Pnömoni (Ayaktan)
    Ateş, öksürük, takipne ve oskültasyonda fokal bulgularla uyumlu tablo. Çoğu olguda etken viral olabilir; antibiyotik kararı klinik ve epidemiyolojiye göre verilir. Hafif, ayaktan izlem uygun olgularda ilk tercih yüksek doz amoksisilindir; okul çağı/atipik şüphesinde makrolid eklenebilir.

Bilgi & Kaynaklar

  • AHA PALS – Pediatric Advanced Life Support (son sürüm)
  • GINA 2024/2025 – Global Initiative for Asthma: Pediatrics
  • AAP Clinical Practice Guidelines (ilgili konular)
  • BNF for Children (ilaç doz/uygulama)
  • UpToDate® (genel başlık referansı, doğrudan alıntı içermez)

Not: İçerik doğrudan alıntı içermez; birden fazla kaynaktan özgün biçimde derlenir.